Een zygote ofwel bevruchte eicel, is de start van bijna elke levend wezen. Na vele celverdubbelingen ontstaat er een organisme zoals de mens met naar schatting 1013 cellen. Die cellen maken andere producten dan een zygote.
Het ontstaan van verschillen tussen cellen?
De verschillen tussen de cellen ontstaan doordat in elke type cel er andere genencombinaties worden afgelezen en dus andere eiwitten worden gemaakt.
Stamcellen voor elk type cel
Een zygote levert na een aantal delingen stamcellen op voor elk type cel.
Stamcellen blijven gedurende het hele leven verdubbelen. De nakomelingen vullen de cellen aan die verloren gaan door ouderdom en of slijtage.
https://pixfeeds.com/images/biology/cell-biology/1280-649555726-stem-cells.jpg
Stamcellen staan aan de basis van celtypen.
In het beenmerg bevinden zich onder anderen bloed stamcellen
In beenmerg zijn verschillende typen stamcellen aanwezig. De B lymfocyten ontstaan uit een bepaald type: de hematopoietische stamcellen.
Deze cellen zijn de stam cellen van rode (erythrocytes) en witte bloedcellen en van bloedplaatjes (platelets).
https://www.medicalnewstoday.com/articles/285666#function
Bloedcellen worden gevormd in het rode beenmerg
Waardoor wordt een stamcel een B cel en niet een van de andere cellen?
De activiteit van een cel en dus ook de stoffen die hij maakt, wordt bepaald door de genen die worden geactiveerd.
In een B-cel worden onder anderen die genen geactiveerd die kunnen leiden tot het vormen van antistoffen.
Genen worden aangeschakeld door stoffen die transcriptiefactoren heten.
Die transcriptiefactoren moeten echter zelf ook een keer ontstaan door transcriptie.
Het is een kip en ei verhaal, want wanneer begint de differentiatie en met welke oorzaak?
Het antwoord blijkt te liggen in een hele keten van signalen die begint bij de activatie van receptoren.
De cel die stoffen maakt die de receptoren activeert van andere cellen bepaalt wat die andere cel wordt en gaat doen.
https://external-content.duckduckgo.com/iu/?u=https%3A%2F%2Fwww.researchgate.net%2Fprofile%2FYishai_Avior%2Fpublication%2F236227694%2Ffigure%2Fdownload%2Ffig1%2FAS%3A385504823529474%401468922920590%2FNuclear-receptor-transcriptional-activation-Nuclear-receptors-are-a-family-of.png&f=1&nofb=1
Een cel maakt een groeifactor of een andere factor, die op zijn beurt via de receptoren van een andere cel bepaalt welke transcriptie er plaats vindt en dus welke genen in die cel geactiveerd worden.
Receptoren en differentiatie, een kettingreactieHieronder zie je een lijst van allerlei stoffen die betrokken zijn bij het actieveren van transcriptiefactorenUit https://www.rndsystems.com/research-area/hematopoietic-stem-cell-growth-factors • Activins • BMPs (Bone Morphogenetic Proteins) • Common beta Chain Receptor Family • Common gamma Chain Receptor Family • EGF Family • FGF Family • Growth/Differentiation Factors (GDFs) • Hedgehog Family • IGF Family • IL-3 • IL-6 Family • PDGF Family • SCF, Flt-3 Ligand and M-CSF • VEGF Family • Wnt Family Het gaat hier te ver om op al die stoffen in te gaan. Het geeft je wel een indruk van de complexiteit van het proces.
Cytokines, interleukines en groeifactoren activeren receptoren van cellen zoals B-cellen.
Het resultaat is dat bepaalde genen worden aangezet en dit leidt tot differentiatie.
Er is sprake van een soort kettingreactie. Een activerende stof kan er namelijk voor zorgen dat er een nieuwe receptor wordt gemaakt door de stamcel via transcriptiefactoren.
De nieuwe receptor kan dan weer reageren op de volgende activerende stof, die dan weer andere transcriptiefactoren activeert en zo maar door.
Waar komen de stoffen vandaan die de receptoren ontvangen?
Een cel in het beenmerg kan nog van alles worden. De stoffen die de cellen in zijn omgeving maken, bepalen zijn toekomst.
De beenmerg cellen rond de bloed stamcellen spelen een belangrijke rol.
https://beyondthedish.wordpress.com/2013/04/14/
De cellen in het beenmerg sturen de ontwikkeling tot B cel of een ander type bloedcel